Dowiedz się wszystkiego o kalendarzu polowań 2025/2026! Sprawdź okresy polowań, gatunki, zasady i wymogi obowiązujące każdego myśliwego w Polsce.
Spis treści
- Kalendarz polowań 2025/2026 – najważniejsze informacje
- Sezon łowiecki w Polsce – kiedy można polować?
- Terminy polowań na poszczególne gatunki zwierząt
- Przepisy i zasady polowań – co musisz wiedzieć?
- Najczęstsze pytania dotyczące kalendarza polowań
- Aktualizacje i zmiany w kalendarzu polowań 2025/2026
Kalendarz polowań 2025/2026 – najważniejsze informacje
Kalendarz polowań na sezon 2025/2026 stanowi kluczowy dokument dla każdego myśliwego w Polsce, określający szczegółowe okresy, w jakich dozwolone jest polowanie na poszczególne gatunki zwierzyny łownej. Rok łowiecki, zdefiniowany w Rozporządzeniu Ministra Klimatu i Środowiska, trwa od 1 kwietnia do 31 marca kolejnego roku, jednak większość najważniejszych okresów polowań rozkłada się od wczesnej jesieni do późnej zimy. Polowania indywidualne i zbiorowe regulują odrębne przepisy i kalendarz, dlatego każdy myśliwy zobowiązany jest do ścisłego przestrzegania zarówno ram czasowych, jak i zasad dotyczących danego rodzaju polowania. Kalendarz polowań uwzględnia nie tylko podział na gatunki (np. dzik, jeleń szlachetny, sarna, daniel, lis, zając, bażant, kaczka, gęś czy kuropatwa), ale również ich wiek, płeć czy stan populacji, dlatego w niektórych przypadkach okres polowań na samce może się różnić od okresu wyznaczonego dla samic lub młodych osobników. Przepisy przewidują również kilkanaście gatunków łownych, dla których polowania są dozwolone tylko w określonych regionach kraju bądź na podstawie szczególnych zezwoleń. Ważną częścią kalendarza są także okresy ochronne, które bezwzględnie zabraniają strzelania do zwierzyny – ich złamanie grozi poważnymi konsekwencjami prawnymi oraz sankcjami ze strony Polskiego Związku Łowieckiego.
W sezonie 2025/2026 kluczowe jest nie tylko poznanie terminów polowań określonych dla konkretnego gatunku, ale także zrozumienie nowych, zmieniających się regulacji dotyczących sposobu prowadzenia łowów. Wielu myśliwych powinno zwrócić szczególną uwagę na najnowsze wymogi dotyczące wystawiania zezwoleń, rejestru odstrzałów czy kontroli sanitarnej zwierzyny. Nakłada się coraz więcej obowiązków dokumentacyjnych związanych z bioasekuracją i monitorowaniem chorób zakaźnych u dzikiej zwierzyny, jak np. ASF (afrykański pomór świń). Dla wielu gatunków – zwłaszcza dzików – prowadzone są dodatkowe polowania redukcyjne poza typowym kalendarzem łowieckim, mające na celu ograniczenie liczebności populacji i ograniczenie rozprzestrzeniania się chorób. Myśliwi muszą również uwzględniać ograniczenia wynikające z przepisów dotyczących obszarów chronionych, stref ciszy oraz graniczących terenów rolniczych. Kalendarz polowań jest publikowany każdego roku z wyprzedzeniem na stronie Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz przez regionalne zarządy Polskiego Związku Łowieckiego, a jego przestrzeganie jest obowiązkowe zarówno dla polowań indywidualnych, jak i zbiorowych. Warto pamiętać, że jakiekolwiek odstępstwo, prowadzenie polowań poza wytyczonymi okresami lub z naruszeniem zasad ochrony gatunkowej, wiąże się z ryzykiem poważnych kar administracyjnych i sądowych. Kalendarz polowań pełni więc fundamentalną rolę w zachowaniu równowagi ekosystemów, ochronie przyrody i kulturze łowieckiej w Polsce, a jego szczegółowa znajomość jest podstawą legalnego i odpowiedzialnego łowiectwa.
Sezon łowiecki w Polsce – kiedy można polować?
Sezon łowiecki w Polsce jest ściśle określony przepisami prawa łowieckiego i wyznacza ramy czasowe, w których myśliwi mogą legalnie polować na wybrane gatunki zwierzyny. Polski rok łowiecki rozpoczyna się 1 kwietnia i kończy 31 marca kolejnego roku, jednak poszczególne okresy polowań znacznie się różnią w zależności od gatunku. Polowania podzielone są na sezony indywidualne i zbiorowe, z których każdy podlega innym wytycznym i wymaganiom dotyczącym organizacji, bezpieczeństwa oraz dozwolonych metod pozyskiwania zwierzyny. Najważniejsze terminy dla myśliwych dotyczą jesieni i zimy, kiedy to przypada szczyt aktywności łowieckiej, zwłaszcza na gatunki takie jak dzik, jelenie, daniele czy lisy. W okresie wiosenno-letnim polowania są znacznie ograniczone z powodu okresów ochronnych, które mają na celu zabezpieczenie młodych osobników oraz zachowanie równowagi w ekosystemie. Ministerstwo Klimatu i Środowiska co roku publikuje szczegółowy kalendarz okresów polowań dla konkretnych gatunków, uwzględniając uwarunkowania przyrodnicze, stan populacji oraz aktualne potrzeby związane z gospodarką łowiecką i ochroną przyrody.
Decydując o rozpoczęciu sezonu polowań, należy wziąć pod uwagę nie tylko wyznaczone ramy prawne i kalendarz łowiecki, ale także szereg obowiązujących ograniczeń, takich jak zakazy polowań na terenach chronionych, w rezerwatach przyrody, parkach narodowych, a także wokół obszarów zamieszkałych czy miejsc lęgowych cennych gatunków ptaków. Szczególne regulacje dotyczą również czasu doby — polowania na niektóre gatunki, jak na przykład dziki czy lisy, mogą odbywać się także nocą, natomiast inne wyłącznie w ciągu dnia. Kalendarz polowań obejmuje zarówno zwierzynę łowną grubą, jak jelenie, sarny, daniele, dziki, muflony czy łosie (z ograniczeniami i wyjątkami regionalnymi), jak i zwierzynę drobną, w tym zające, bażanty, kuropatwy, kaczki, gęsi i lisy. Niektóre okresy polowań są bardzo krótkie, często kilkutygodniowe, dlatego myśliwi muszą uważnie śledzić komunikaty i zarządzenia ministra oraz regionalnych zarządów PZŁ. Dodatkowo wprowadza się polowania nadzwyczajne, tzw. redukcyjne, na wybrane gatunki, głównie w związku z rozprzestrzenianiem się chorób zakaźnych (np. ASF) lub koniecznością ograniczenia szkód w rolnictwie — takie polowania mogą odbywać się poza standardowym sezonem, na podstawie szczególnego zezwolenia. Ostatecznie możliwość uczestnictwa w polowaniu warunkowana jest spełnieniem szeregu wymogów formalnych, m.in. posiadaniem uprawnień łowieckich, ważnej karty myśliwego, aktualnych badań lekarskich oraz zachowaniem zasad bioasekuracji i bezpieczeństwa, co podkreśla, jak bardzo sezon łowiecki w Polsce odbiega od przypadkowych, niekontrolowanych form pozyskiwania zwierzyny i jak ważną rolę pełni w zarządzaniu populacjami dzikich zwierząt.
Terminy polowań na poszczególne gatunki zwierząt
W Polsce okresy polowań na poszczególne gatunki zwierząt łownych są rygorystycznie określone przez rozporządzenia Ministerstwa Klimatu i Środowiska i odgrywają kluczową rolę w zarządzaniu populacjami oraz ochronie przyrody. Głównym celem ustalania ściśle określonych terminów jest ochrona młodych osobników, zapewnienie zrównoważonego pozyskania oraz przeciwdziałanie negatywnym skutkom zbyt intensywnego odstrzału. Dla myśliwych bardzo ważne jest, aby dokładnie śledzić najnowsze aktualizacje w kalendarzu polowań na sezon 2025/2026, gdyż w niektórych przypadkach terminy mogą ulegać zmianom ze względu na stan populacji, występowanie chorób zakaźnych lub specyficzne wymogi regionalne. Do najpopularniejszych gatunków objętych polowaniami należą: jeleń szlachetny, daniel, sarna, dzik, lis oraz zając, a także niektóre gatunki ptactwa łownego, takie jak bażant, kuropatwa, kaczki i gęsi. Dla jeleni szlachetnych byki można pozyskiwać zazwyczaj od 21 sierpnia do końca lutego, natomiast łanie od 1 września do 15 stycznia, z wyłączeniem okresu ochronnego na młode. Polowania na daniele dzielą się analogicznie: byki są dostępne od 1 września do ostatniego dnia lutego, a łanie od 1 września do 15 stycznia. W przypadku sarn, kozły (samce) są dozwolone najczęściej od 11 maja do 30 września, natomiast kozy i koźlęta od 1 października do 15 stycznia. Sezon na dziki jest zdecydowanie najbardziej liberalny – z uwagi na walkę z ASF (Afrykańskim Pomorem Świń) odstrzał dzików jest w większej części Polski dozwolony przez cały rok, jednak lokalnie mogą zostać ustanowione ograniczenia lub dodatkowe okresy redukcyjne w celu minimalizacji szkód w uprawach oraz zapobiegania rozprzestrzenianiu się chorób.
Wśród innych ssaków łownych lisy, kuny, tchórze, jenoty czy norki amerykańskie podlegają wydłużonym okresom polowań, zwykle trwającym od końca czerwca do soboty przed rozpoczęciem okresu ochronnego, z przerwami na sezon rozrodu. Zając szarak, ze względu na spadek liczebności, podlega ostrym ograniczeniom — polowania odbywają się tylko w wyznaczonych terminach, najczęściej od połowy października do połowy grudnia, głównie w formie polowań zbiorowych. Jeśli chodzi o ptactwo łowne, sezon rozpoczyna się z końcem sierpnia lub początkiem września i trwa przeciętnie do końca listopada (np. kaczka krzyżówka, cyraneczka, głowienka), choć np. na łyski polować wolno do 21 grudnia. Polowania na gęsi gęgawy, zbożowe i białoczelne są dozwolone we wrześniu i październiku, a bażanty i kuropatwy — od początku października do końca grudnia, przy czym regiony mogą mieć własne, dodatkowe ograniczenia wynikające z lokalnej strategii ochrony populacji. Warto podkreślić, że terminy polowań na szczególnie chronione gatunki mogą być skrócone lub całkowicie zawieszone w przypadku zagrożenia dla danego ekosystemu. Zgodne z prawem przeprowadzenie polowania wymaga zachowania obowiązkowych okresów ochronnych, a każde naruszenie podlega surowym sankcjom administracyjnym oraz karnym. Tylko ścisłe przestrzeganie wyznaczonych terminów pozwala na zrównoważone gospodarowanie zasobami dzikiej fauny, wspierając zarówno potrzeby środowiska, jak i tradycje łowieckie w Polsce.
Przepisy i zasady polowań – co musisz wiedzieć?
W Polsce polowania regulowane są przez kompleksowy system przepisów prawnych, którego podstawą jest przede wszystkim ustawa Prawo łowieckie oraz szereg rozporządzeń wydawanych przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska. Każdy myśliwy zobowiązany jest do ścisłego przestrzegania tych uregulowań, a także do regularnego zapoznawania się ze zmianami wynikającymi m.in. ze zmiennego stanu populacji zwierzyny czy zagrożeń epidemiologicznych. Przepisy określają, kto, kiedy i w jakich warunkach może uczestniczyć w polowaniach: podstawowym wymogiem jest posiadanie ważnych uprawnień łowieckich, które uzyskać można po zdaniu egzaminu teoretycznego i praktycznego oraz po odbyciu minimum rocznego stażu w kole łowieckim. Konieczne jest również wykupienie odpowiedniej polisy OC. Zasady dotyczą również rodzaju broni, amunicji, rejestracji pozwolenia na broń oraz obowiązkowych badań lekarskich i psychologicznych dla myśliwych. Wszelkie polowania mogą odbywać się wyłącznie na obszarach wyznaczonych do gospodarki łowieckiej, zarządzanych zazwyczaj przez Koła Łowieckie lub Regionalne Dyrekcje Lasów Państwowych. Polowania indywidualne wymagają wydania przez uprawniony organ imiennego odstrzału, natomiast polowania zbiorowe mogą być organizowane wyłącznie przez koło łowieckie zgodnie z zatwierdzonym harmonogramem. Każdorazowo myśliwy musi wpisywać się do rejestru wejść i wyjść z obwodu łowieckiego, a po zakończonym polowaniu odnotować efekty odstrzału w książce ewidencyjnej. Kluczowe jest także bezwzględne przestrzeganie okresów ochronnych – polowanie w trakcie tych okresów, poza wyjątkami przewidzianymi dla odstrzałów redukcyjnych, jest zabronione i grozi sankcjami administracyjnymi, a nawet karnymi.
Szczególne zasady dotyczą bezpieczeństwa podczas polowań — myśliwi zobowiązani są do przestrzegania określonych zasad bezpieczeństwa i procedur oraz wyposażenia się m.in. w kamizelki odblaskowe podczas polowań zbiorowych, a także do zachowania odległości od zabudowań, dróg publicznych i miejsc uczęszczanych przez osoby postronne. Istotnym aspektem są również przepisy dotyczące stosowania bioasekuracji, zwłaszcza w związku z wirusem ASF i zagrożeniami dla populacji dzików — od myśliwych wymaga się stosowania specjalnych środków ochronnych, dezynfekcji sprzętu oraz zgłaszania przypadków znalezienia padłych zwierząt odpowiednim służbom weterynaryjnym. W kontekście ochrony środowiska kluczowe jest unikanie polowań na terenie obszarów chronionych (parki narodowe, rezerwaty) oraz podczas migracji ptaków. Również odstrzał wykonywany jest według ściśle określonych kryteriów selekcyjnych – niezależnie od gatunku i wieku zwierzęcia, a każde naruszenie zasad selekcji czy norm etycznych (np. polowanie na młode i samice w ciąży poza dopuszczalnym okresem) może skutkować nie tylko konsekwencjami prawnymi, ale także karami w ramach struktur Polskiego Związku Łowieckiego. Przepisy dotyczą także warunków przechowywania upolowanej zwierzyny, obrotu dziczyzną, zasad przekazywania tusz do punktów skupu oraz obowiązkowych badań weterynaryjnych na obecność chorób odzwierzęcych. W całym procesie łowieckim szczególny nacisk kładzie się na etykę łowiecką, szacunek dla zwierząt i środowiska, a także dbałość o dobrostan populacji, co znajduje odzwierciedlenie zarówno w regulacjach ustawowych, jak i praktyce wykonywania polowania w Polsce.
Najczęstsze pytania dotyczące kalendarza polowań
Jednym z najczęściej pojawiających się pytań wśród myśliwych i osób zainteresowanych łowiectwem jest: jak właściwie czytać i interpretować kalendarz polowań oraz skąd czerpać najnowsze informacje dotyczące terminów polowań na dany sezon? Podstawowym źródłem jest oficjalny komunikat Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz odpowiednie rozporządzenia, które określają szczegółowe okresy polowań na poszczególne gatunki zwierząt łownych oraz wyznaczają wyjątki, np. w przypadku polowań redukcyjnych czy walki z chorobami zakaźnymi. Szczególnie osoby nowe w łowiectwie pytają, jak różnicuje się okres polowań w zależności od płci, wieku czy regionu występowania zwierzyny – odpowiedzią jest fakt, że niektóre gatunki mają osobno wyznaczone terminy np. dla samców, samic czy młodych osobników i każda uchwała łowiecka bierze pod uwagę zarówno stan populacji, jak i potrzeby zrównoważonego gospodarowania jej zasobami. Wiele pytań dotyczy również aktualizacji kalendarza – Ministerstwo może wprowadzać korekty w trakcie trwania sezonu, zwłaszcza jeśli zaistnieją nadzwyczajne okoliczności, takie jak znaczący spadek populacji lub rozprzestrzenianie się chorób (np. ASF u dzików), dlatego należy regularnie sprawdzać komunikaty zarówno na stronach urzędowych, jak i w regionalnych kołach łowieckich. Istotną kwestią jest także, czy można polować w każdym miejscu na terenie Polski oraz czy występują ograniczenia w strefach chronionych; odpowiedź brzmi, że szereg terenów, takich jak parki narodowe, obszary Natura 2000 i rezerwaty przyrody, pozostaje całkowicie wyłączonych z polowań, a granice tych terenów są ściśle egzekwowane zarówno przez straż leśną, jak i inne organy nadzoru.
Wielu myśliwych zastanawia się również, jakie formalności są wymagane przed przystąpieniem do polowania i jakie konsekwencje grożą za naruszenie ustalonych okresów ochronnych zwierzyny. Aby polować legalnie, należy posiadać aktualne uprawnienia łowieckie, do których uzyskania wymagane jest odbycie stażu, zdanie egzaminu teoretycznego i praktycznego, a także regularne badania zdrowotne – to warunki konieczne zarówno dla członków Polskiego Związku Łowieckiego, jak i osób polujących indywidualnie na podstawie odpowiednich umów. Polowania muszą być każdorazowo wpisywane do rejestru odstrzałów, a w przypadku polowań zbiorowych obecność prowadzącego polowanie jest wymagana. Kwestie zasad bioasekuracji i bezpieczeństwa są często poruszane w pytaniach szczególnie po pojawieniu się chorób transmisyjnych; przepisy zobowiązują myśliwych do noszenia odpowiedniej odzieży ochronnej, dezynfekcji sprzętu i raportowania podejrzanych przypadków chorób zwierząt, co stanowi integralną część nowoczesnych zasad łowieckich. Często powraca też temat ograniczeń i wyjątków – np. czy możliwe są polowania zbiorowe w okresie ochronnym albo jakie są aktualne limity odstrzału dla najbardziej zagrożonych lub licznych gatunków. Konkretne limity i zasady różnią się rokrocznie i są podawane w aneksach do kalendarza polowań. Przepisy przewidują surowe sankcje za polowanie poza wyznaczonymi terminami – od odebrania uprawnień łowieckich, przez dotkliwe kary finansowe, aż po odpowiedzialność karną. Wątpliwości budzi także możliwość zamiany terminów polowań w sytuacjach, gdy szkody rolnicze wywołane działalnością danej populacji są szczególnie doniosłe – wówczas na podstawie indywidualnych decyzji organów lub w uzasadnionych przypadkach lokalnych, możliwe jest wprowadzenie odstępstw od kalendarza ogólnopolskiego. Dzięki digitalizacji coraz więcej kół łowieckich udostępnia mobilne aplikacje i aktualizowane bazy danych, co pomaga w ciągłym monitorowaniu własnych uprawnień oraz śledzeniu zmian w przepisach, stanowiąc nieocenione wsparcie dla zarówno początkujących, jak i doświadczonych myśliwych.
Aktualizacje i zmiany w kalendarzu polowań 2025/2026
Sezon 2025/2026 przynosi istotne aktualizacje w kalendarzu polowań w Polsce, wynikające z nowych analiz populacji zwierząt łownych, konieczności zapewnienia bezpieczeństwa sanitarno-weterynaryjnego oraz wdrażania nowych rozwiązań prawnych na poziomie krajowym i unijnym. Ministerstwo Klimatu i Środowiska, we współpracy z regionalnymi zarządami Polskiego Związku Łowieckiego, wprowadziło zmiany zarówno w okresach polowań na wybrane gatunki, jak i w procedurach formalnych towarzyszących wykonywaniu polowań. Najważniejsza z nich dotyczy dalszego rozszerzenia całorocznych polowań na dziki, co jest bezpośrednio związane z przedłużającym się zagrożeniem ASF (afrykański pomór świń). Utrzymanie tego wyjątku umożliwia skuteczniejszą walkę z rozprzestrzenianiem choroby oraz ograniczenie strat gospodarczych rolników. Z kolei polowania na jelenie szlachetne, daniele i sarny zostały dostosowane do danych z jesiennej inwentaryzacji, co wpłynęło na nieznaczne korekty terminów polowań w niektórych województwach ze względu na zbyt duże lub zbyt małe zagęszczenie populacji. Dodatkowe zmiany wprowadzono również w zasadach polowań na zająca szaraka – w części regionów okres polowań został ponownie skrócony, a w niektórych gminach całkowicie zawieszony. Wynika to z poważnego spadku liczebności tego gatunku oraz realizacji rekomendacji naukowych dotyczących odbudowy populacji.
Kalendarz polowań na sezon 2025/2026 uwzględnia także zwiększony nacisk na bezpieczeństwo biologiczne i wymogi dokumentacyjne. Rozporządzenia nakładają na myśliwych obowiązek jeszcze dokładniejszej rejestracji odstrzałów w elektronicznych systemach ewidencyjnych, co usprawnia monitoring populacji i efektywność działań łowieckich. Wytyczne dotyczące bioasekuracji zostały rozszerzone o dodatkowe zalecenia w zakresie dezynfekcji sprzętu oraz ograniczenia kontaktów pomiędzy myśliwymi pochodzącymi z różnych regionów podczas polowań zbiorowych, szczególnie w obszarach wysokiego ryzyka wystąpienia chorób zakaźnych. Nowością jest także przywrócenie specjalnych zezwoleń na tzw. polowania redukcyjne w pobliżu terenów chronionych, gdzie odnotowano ponadprzeciętne szkody rolnicze powodowane przez migrujące stada jeleni i dzików. Procedury związane z organizacją takich polowań zostały uproszczone, przy czym podlegają one kontroli Powiatowego Lekarza Weterynarii. Zgodnie z najnowszym rozporządzeniem, poszczególne koła łowieckie zobowiązane zostały do monitorowania oraz zgłaszania nietypowych przypadków chorób lub masowych śnięć zwierzyny, umożliwiając szybką reakcję służb państwowych. Aktualizacje kalendarza objęły też dostosowanie terminów polowań na wybrane gatunki ptaków łownych – w szczególności kaczki i bażanty – w oparciu o konsultacje ornitologów i międzynarodowe uzgodnienia. Dla regionów, w których obserwuje się lokalne zagrożenia populacyjne (np. w wyniku niskich lęgów lub niekorzystnych warunków pogodowych), dopuszczono możliwość dodatkowych ograniczeń okresów polowań za pomocą decyzji wojewody lub regionalnych dyrektorów ochrony środowiska. Rosnąca rola digitalizacji w polskim łowiectwie została zaakcentowana przez wprowadzenie nowych aplikacji oraz ułatwionego dostępu online do pełnych wersji aktualnych regulacji, co znacznie poprawia komunikację i aktualność informacji dla podmiotów odpowiedzialnych za gospodarkę łowiecką.
Podsumowanie
Kalendarz polowań 2025/2026 to niezbędny zbiór aktualnych informacji dla każdego myśliwego w Polsce. Terminy i zasady polowań zmieniają się wraz z sezonem oraz wytycznymi Polskiego Związku Łowieckiego, dlatego warto regularnie kontrolować aktualności. Dzięki znajomości obowiązujących przepisów, możesz legalnie i bezpiecznie uczestniczyć w polowaniach na wybrane gatunki zwierząt, przestrzegając zarówno terminów, jak i wymagań prawnych. Skorzystaj z naszego poradnika i przygotuj się do sezonu łowieckiego w pełni profesjonalnie!